www.fatiheraslan.com

 

 
             Fatih Eraslan'ın yazısı

             Kaymakam Adayı
             Blog Editörü




TOPLUMSAL BARIŞTA MERKEZİ İDARE TAŞRA TEŞKİLATININ ROLÜ

Merkezi idare taşra teşkilatı ne kadar  yerelleşebiliyor , devleti temsil eden vali, hükümeti temsil eden kaymakam vatandaşa ne kadar yakın olabiliyor, devletin uzatması gerekip de bir türlü uzatamadığı şefkat elini ne kadar uzatabiliyor.Anadolu’nun herhangi bir kasabasındaki vatandaş devletin taşradaki görünen yüzünü ne kadar tanıyor, hizmetinden haberdar oluyor.ister kabul edelim ister etmeyelim bir çok yerleşim yerinde olması gerekenin çok altında bir halk katılımıyla gerçekleştirilen 29 Ekim Cumhuriyet bayramı kutlamalarında yapılan standart konuşmaların haricinde halka ne kadar yakın.Ulaşılamaz makam odalarının, geçilemez kolluk kuvvetlerinin arkasında halkın derdinden, acısından, sevincinden bi haber mi kalıyor.İster mevzuattaki noksanlık isterse  mevzuatın uygulanmasındaki eksiklikten kaynaklanıyor olsun bu kabul edilemez bir durumdur. Halk ile iç içe, bire bir sıcak diyaloglar kurabilen, eğer yaşanıyorsa sabahın erken saatlerinde hastane kuyruğundaki vatandaşının halini soran, sık sık yemek zehirlenmeleriyle gündeme gelen  okullarımızdaki öğrencilerimizin öğle yemeğine iştirak eden yöneticilerimize devlet görevlilerine ihtiyacımız var.Her ne kadar bireysel uğraşlar olsa da mesela Van’ın Saray kaymakamının davranışını takdirle karşılasak da bu konuda bütüncül bir yaklaşımla hareket etmemiz, kurumsal bazda neler yapabileceklerimize odaklanmamız artık  zorunluluktur arz etmektedir.

Ülke gündemimizin değişmez parçası terör ve etnik ayrımcılıkla mücadelede taşra teşkilatının rolü ve önemi yadsınamayacak kadar büyüktür.Merkezi yönetimin eli, taşra teşkilatının başı olan mülki idare amirlerine hiç olmadığı kadar önemli görevler düşmektedir. Devlet ve millet arasındaki hizmet köprüsü  olan bu teşkilatların belediyelerin etki alanlarını kısıtlamadan daha rasyonel hale getirilmesi için düzenlemeler yapılmalı, yerel demokrasilerin geliştirilmesi projesi de denilen yerel gündem 21 de alınan kararlar uygulanabilir hale getirilmelidir.Yetersiz ödenekle etkisiz hale gelen köylere hizmet götürme birliklerinin verimli çalışmalarının sağlanması, kent konseyi gibi yönetişim mekanizmaları geliştirilip ülke çapında il özel idarelerini de kapsayacak şekilde işlerlik kazandırılmalıdır. Bölge halkları ile katılımcı bir sürecin başlatılıp, yerel kuruluşlar özel sektör kuruluşları ile diyalog içinde karar alma ve uygulama süreçlerinde vatandaşın etkin katılımı sağlanmalı dolayısıyla demokrasi insan hakları, katılımcılık şeffaflık hesap verme ilkelerinin etkin olarak uygulanması sağlanmalıdır.Vatandaş yönetime ortak olmalı sesini duyurabilmeli.Sayın İçişleri Bakanımız Beşir Atalay’ın geçen hafta bir konuşmasında değindiği vatandaş odaklı hizmet anlayışını amaçladığından kuşkumuz yok fakat bunun kağıt üzerinde kalması sadece söylemden ibaret olması endişe vericidir.

Bu doğrultuda son yıllarda yasal düzenlemelerle bu konuda bir takım ilerlemeler kaydedilmeye başlanmış.Ancak toplumsal ihtiyaca cevap verme noktasında çok yetersiz kalmıştır. Birkaç örnek vermek gerekirse 5393 sayılı Belediyeler kanununa hemşehrilik ve kent konseyi  gibi kavramlar yer bulmuştur.En etkililerinden olan Bursa kent konseyi dışında özellikle bu gibi oluşumlara had safhada ihtiyacı olan doğu ve güneydoğu Anadolu’daki yerleşim yerlerinde etkin olduğunu söylemek güçtür.Kent konseyi veya benzeri bir oluşum 2004 yılında üzerinde fazla düşünülmeden hazırlanan ve CB tarafından iade edilen reform niteliğindeki kamu yönetiminin temel ilkeleri ve yeniden yapılandırılması hakkındaki kanunda ciddi endişelerde içermesine karşın önemli düzenlemeler yer almaktadır. Bu gelişmeler Türk kamu yönetiminin dışa kapalı sisteminin her ne kadar çatırdama sesleri olsa da henüz alınacak çok yol vardır.

Birkaç değişiklik haricinde tam 60 yıldır uygulanagelmekte olan  il idaresi kanununda köklü değişikliklere gidilmelidir. Mülki idare amirlerinin görev sorumluluk ve yetkilerinin tekrar düzenlenmeli, taşra teşkilatının  daha yerel bir niteliğe bürünmesi, dolayısıyla devlet vatandaş arasındaki mesafenin minimize edilmesi gerekmektedir.

Toplumsal barışa birlik ve beraberliğe, sosyal dayanışmaya en fazla ihtiyacımız olan kronikleşen sorunlarımıza çare aranılan reformların açılımların arefesindeyiz. Bu konuda da reform niteliğinde kararlar almak artık kaçınılmazdır.